De Geelvinkbaai

Tijdens een “Tussen Kunst en Kitsch” tv-uitzending op 20 juli 2016 kwam een bezoeker aanzetten met twee voorouderbeelden uit de Geelvinkbaai, Nieuw-Guinea. Opa had ze ooit geruild voor twee lege flessen (wie ’t gelooft mag het zeggen). De deskundige op het gebied van aziatische volkskunst sloeg aan het uitleggen. Aangekomen bij het gaatje tussen de lippen van een van de beeldjes gaf hij een, “nou, en dan proppen ze een beetje poedja in die mond”. Zo’n gaatje overigens, hebben ze niet allemaal, die beeldjes.

puja

Dat “beetje poedja“, formeel gespeld als pūja, vertelde ons dat de deskundige niet deskundig is.
Wat is pūja? Het is een Sanskriet-woord uit het hinduïsme dat ook gebruikt wordt door boeddhisten. Het staat voor de ceremonie waarbij een kleine hoeveelheid voedsel symbolisch wordt geofferd. Offeren van vuur, resp. licht komt ook voor. De ene stroming zal het voedsel aan een godheid offeren, de andere offert het aan Boeddha en alle wezens.
Nadat het voedsel geofferd is zegt de hindu dat het voedsel nu prasaad[im] is, letterlijk: “geschikt gemaakt”, hij kan er nu zelf ook van eten. De boeddhist zegt dat hij met deze offering zijn bereidheid tot delen en geven heeft gesymboliseerd.

Wisten ze aan de Geelvink-baai wat “een beetje poedja” is? Natuurlijk niet, tot op de dag van vandaag niet. Nieuw-Guinea en India liggen toch vrij ver uit elkaar, en het lijkt er niet op dat culturele gebruiken uit de ene streek terecht zijn gekomen in de andere.
De afbeelding toont een hindu pūja-ceremonie.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s