SANJIAO

Tijdens een veiling in Oakland, Californië werd een werk in de geest van de chinese schilder Fu Baoshi (1904-1965) voor een dikke negen duizend van de hand gedaan. Dat meldde Art Daily rond 25 juli 2014.

threereligions

De “leerling-van” kan zich voor zijn thema gebaseerd hebben op een van de oude afbeeldingen van een san-jiao (drie ‘religies’) schildering waarvan er een hele serie is, zoals de bovenste afbeelding hier.

Dat mag de chinese mens graag zien, dat de drie traditionele levensovertuigingen harmonieus samengaan in een gezamenlijk streven naar algemeen welbevinden. Dat welbevinden is een voorwaarde voor het bereiken van de verschillende doelen van de san-jiao. Want wie ligt te spartelen van ellende bereikt geen verheven doel. Of anders gezegd, martelaarschap, of lijden als bewijs van goddelijke interventie is de oude levensovertuigingen van Azië volkomen vreemd.

clars-1

Het werk dat in Oakland werd geveild toont overigens het soort wensdenken dat we ook in de manga- en anime-kunstenaars van Japan aantreffen. Worden in de manga- en anime-voorstellingen de de mensheid reddende bodhisattvas meestal, maar niet altijd, afgebeeld met een volle bos prachtig gestyled haar en te gekke outfit (ga in vredesnaam niet in het verhaaltje geloven), hier zien we de drie vertegenwoordigers — van links naar rechts: een confucianist, een boeddhist en een daoïst — een spelletje go, of weet ik wat spelen. Dat zou leuk zijn, moet de à la manière de Fu Baoshi gedacht hebben, daar kan ik me mee identificeren. Zoiets.

Overigens werd de ‘Oakland-afbeelding’ ge-upload vlak voor het weekend waarin vanuit Europese, Grieks-georiënteerde hoek maar weer eens een pedant “Vergeet niet, wij zijn de bakermat van de beschaving” werd uitgestoten. Dit naar aanleiding van een komende openluchtvoorstelling getiteld “O die zee” (Odyssee).

Het ging 70-er jaren lichtjes de goede kant op met cultuur-relativisme, maar we zijn weer helemaal terug bij af. Onder veronderstelde druk van oudere en even rijke culturen om het continent heen (wel verwoest en overwonnen, maar niet helemaal, en weer helemaal overeind) lijkt “Europa” zich opnieuw als een bal samen te bundelen, impermeabel voor het andere, tenzij voor een set chopsticks naast de vorken in de keukenla.

Het gaat waarschijnlijk toch weer lang duren voordat “Vergeet niet, wij zijn de bakermat van de beschaving” zal zijn bijgesteld naar een “Vergeet niet, wij zijn een bakermat van een beschaving” — als het er ooit van komt, en ondergetekende is pessimistisch.